İstanbul (Rûdaw) - Dünyanın en önemli edebiyat ödüllerinden biri olan Hemingway Ödülü, bu yıl Kürt yazar ve PEN International Başkanı Burhan Sönmez’e verildi. Rûdaw’a konuşan Sönmez, "Artık kendi dilimizle dünya edebiyatının bir parçası olabiliriz" diyerek, ödülün genç Kürt yazarlar için bir yol açmasını temenni etti.
İtalya’da düzenlenen ve adını 20. yüzyılın dev yazarlarından Ernest Hemingway’den alan "Hemingway Ödülü" jürisi, 2026 yılı kazananlarını duyurdu. Jüri, yazar Burhan Sönmez’i "Çağımızın Tanığı" (Witness of Our Time) kategorisinde ödüle değer gördü.
Ödül töreni, 27 Haziran’da İtalya’nın Lignano Sabbiadoro kentinde gerçekleştirilecek.
"Genç yazarlarımıza güç ve örnek olsun"
Ödülün ardından Rûdaw’a özel açıklamalarda bulunan Burhan Sönmez, başarısının Kürt edebiyatı için taşıdığı anlama dikkat çekerek şunları söyledi:
"Bu ödül benim için onur verici, çok büyük bir başarı. Kürtler için oldukça güç bir zamanda, bu ödülün bir Kürt yazara verilmesinden dolayı çok mutluyum. Bu ödülün, genç yazarlarımız için bir güç, örnek ve yol olmasını diliyorum. Bu ödül çok önemli. Hemingway kendi döneminde dünyanın pek çok yerini gezmiş; nerede bir insan hakları sorunu, nerede bir ihlal varsa gözünü oraya dikmişti. O, kendi çağının yazarıydı ve 70 yıl boyunca gözü dünyanın üzerindeydi. Kitapları da öyledir. O hiçbir zaman evinde oturmadı; kelimelerini ve romanlarını herkesle paylaştı."
"Kendi dilimizle dünyadayız"
Kürtçenin uluslararası edebiyat arenasındaki konumuna vurgu yapan Sönmez, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Kürtler için böylesine zorlu bir dönemde bu ödülün bir Kürt yazara sunulmasından büyük memnuniyet duyuyorum. Artık kendi dilimizle dünya edebiyatının bir parçası olabiliriz. Bugüne kadar çok büyük yazarlar bu ödülü aldı; bir Kürt olarak onlardan biri olduğum için mutluyum. Elbette bir yazar böylesine büyük bir ödül aldığında, omuzlarına yeni sorumluluklar da yüklenir. Bu ödülle bana şunu söylüyorlar: ‘Eğer bu ödülü alabiliyorsan, artık daha fazla çalışmalısın. Şimdiye kadar yaptıkların iyiydi ama artık daha büyük işler için çalışmalı ve kendini hazırlamalısın.’"
Ödülünü Cumartesi Anneleri’ne adadı
Sönmez, İtalya'daki törende "Çağımızın tanığı olmanın anlamı" üzerine bir konuşma yapacağını belirtti.
Yazar ayrıca, bu ödülü sadece kişisel bir başarı olarak değil, bir adalet arayışı olarak gördüğünü ifade ederek; ödülünü "başta Cumartesi Anneleri olmak üzere; özgürlük ve barış yolunda mücadele eden, hapsedilen ve hayatını kaybedenlere" adadığını duyurdu.
Hukuktan sürgüne, Türkçeden Kürtçeye bir başarı hikayesi
İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu olan Burhan Sönmez, insan hakları avukatlığı yaptığı dönemde polis saldırısı sonucu ağır yaralanmış ve siyasi nedenlerle İngiltere’ye gitmek zorunda kalmıştı.
Londra’da işkence mağdurları için kurulan bir merkezde uzun süre tedavi gören Sönmez’in eserleri bugüne kadar 48 dile çevrildi.
Daha önce Sedat Simavi, Orhan Kemal, Vaclav Havel ve EBRD Edebiyat Ödülü gibi prestijli ödülleri kazanan Sönmez, Türkçe kaleme aldığı beş romanın ardından anadili olan Kürtçede yazmaya başladı.
"Evîndarên Franz K." (Franz K. Aşıkları) adlı eseriyle Kürtçe edebiyata adım atan yazarın, yeni Kürtçe romanı "Neynika Sor" (Kırmızı Ayna) önümüzdeki günlerde Avesta Yayınları tarafından yayımlanacak.
Sönmez halen uluslararası yazarlar birliği PEN International’ın başkanlığını ve Cambridge Üniversitesi’nde akademi üyeliğini yürütüyor.