Erbil (Rûdaw) – Kürt yazar Jan Dost, başkent Erbil’de düzenlenen 16’ncı Kitap Fuarı’nı boykot ediyor. Dost, kendisi için yapılması planlanan seminere katılmayacağını belirtti.
Rojava-Kobanili yazar Jan Dost, sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada 16’ncı Erbil Kitap Fuarı’nı boykot edeceğini bildirdi.
Dost, fuar yönetiminin Kürtçeye önem vermediğini ve fuarda esas olarak Arapçaya öncelik verilerek egemen kılındığını kaydetti.
“Erbil Kitap Fuarı’na Boykot” başlığını taşıyan açıklamada Dost, kendisinin de katılacağı programa katılmayacağını belirterek boykot ettiğini duyurdu.
Dost, tabelalarda Kürdistan ismine yer verilmediğini, sadece Irak isminin olduğunu ve Kürtçenin birincil dil olmadığını belirtti ve fuar yönetimini topa tuttu.
“Anlaşmanın ne zaman biteceği belli değil”
Rûdaw’dan Aydın Bayram’a konuya dair açıklamalarda bulunan Dost, şu ifadeleri kullandı:
“Kürdistan Bölgesi Kültür Bakanlığı ve Arap El-Meda Organizasyon Şirketi arasında 2009’da Erbil Kitap Fuarı’nın düzenlenmesi adına anlaşma imzalandı.
Maalesef bu anlaşma Arapça olup dönemin bakanı Felakedin Kakeyi ile söz konusu organizasyon şirketinin başkanı Fixri Kerim arasında imzalandı.
Bu anlaşma belirsiz, zira ne zaman biteceği hususu yer almıyor.
Anlaşmanın ne zaman sona ereceği belirtilmeli ki bakanlık bu şirketi değiştirebilsin.”
Dost, her ne kadar zaman zaman kendisinin de Arapça eser kaleme aldığını belirterek Kürtçenin kutsal olduğunu ve korunması gerektiğini kaydetti.
Devamında ise Dost, “Son birkaç yıldır fuarda Kürdistani bir manzara ortaya çıkmıyor ve Kürtçe egemen dil olmuyor. Kürtçe daima Arapçanın altında bir statüde yer alıyor.
Bu olmaz, çünkü biz Kürdistan Bölgesi’ndeyiz ve birinci resmi dilimiz Kürtçe. Fuarda da birinci dil Kürtçe olmalı.
Öncelik kesinlikle Kürtçenin olmalıydı. Üst kısımda Kürtçeye, alt kısımda ise Arapçaya yer verilmeliydi.
Hükümete yönelik eleştiride bulundu
Hükümete eleştirilerde bulunan Dost, şu ifadeleri kullandı:
“Açıkçası bu meselenin kamuoyuna yansıması gerekmezdi ancak neden siyasetçilerimiz ve Kürdistan Hükümeti bu gerçek karşısında gözlerini kapatıyor.
Ben bunu ‘Kürtçenin hafife alınması’ olarak algılıyorum.
Bir diğer husus ise ben Facebook’ta ufak bir eleştiri yazdığımda Dar El-Meda’nın yöneticilerinden biri kitap imzaladığımda gelip sert bir şekilde benimle konuştu.
Neden bunları yazdığımı sordu, ben de eleştiride bulunduğumu belirttim. Dedim ki Kürdistan adlı yerde bu yapılan kabul edilemez.
“Bu, Arap fuarıdır”
Kürdistani bir fuar olması beklenirken daha çok Arabi.
Uluslararası deniliyor ancak öyle değil, Arap fuarıdır bu.
Arap ülkelerinin bir fuarı gibi görünüyor. Daha çok Arap ve Iraklı bir fuar ve sadece Kürdistan Bölgesi’nden birkaç yayınevi katılıyor. Durum bu. Sadece Kürtçe olmalı.
22 Arap devleti var ve Arapçanın gelişmesi için her sene 2-3 fuar yapılıyor.”
Dost daha çok Kürt yayınevinin katılması gerektiğini belirten Dost, şöyle konuştu:
“Örneğin Rojava’daki yayınevleri vize verilmediği için gelememiş. Sadece Neqiş Yayınevi katıldı.
Öte yandan Kuzey Kürdistan’daki yayınevleri de kitaplarını getirirken büyük zorluklar çıkarılmış. Onların zarar etmemesi için stantların parasız olması lazım. Dünyanın her yerinde kültürün gelişmesi için buna benzer şeyler yapılır.”
17 Nisan’da başlayan fuar 27 Nisan’da sona erecek.
Ragihandina boykotkirina pêşangeha Pirtûkan a Hewlêrê
— Jan Dost جان دۆست (@JanDost99) April 23, 2024
Divabû ez beşdarî semînerekê derbarê zimanê biyanî û nivîsîna pê, bibama. Lê ji ber ku rêveberîya pêşangehê zimanê kurdî wek zimanê duyem nîşan dide ez vê çalakîyê û hemû çalakîyên dî boykot dikim.
Jan Dost
Hewlêr 23.4.2024 pic.twitter.com/AikQusfCQq